Kuchnia Kresowa - Kuchnia Polska

Kresy to wschodnie rubieże dawnej II Rzeczpospolitej położone na wschód od Linii Curzona, które w okresie zaborów podzielone zostały między Rosję i Austro-Węgry. Bogactwo tej kuchni wynika z faktu wielowiekowej koegzystencji różnych narodów oraz z tradycji polskich dworków szlacheckich, od bogatych chłopów i ludności mieszczańskiej Lwowa czy Wilna.

Kuchnia kresowa określana jest często mianem „oszczędnej”, choć ci o bardziej wyrachowanych gustach znajdą tam także potrawy wykwintne o wyszukanych sposobach przyrządzania i szerokiej gamie doskonałych składników. Jednym z bardziej tradycyjnych dań kuchni kresowej jest kasza ze skwarkami. Szybko zyskała ona na popularności i rozprowadziła się po całym kraju jako dodatek do drugiego dania.

Bardzo cenione w kuchni kresowej były ziemniaki. Wykorzystywano je na najrozmaitsze sposoby, m.in. takie jak: placki ziemniaczane, babka ziemniaczana czy kartacze (duże owalne pyzy ziemniaczane z nadzieniem mięsnym). Wielkim przebojem kuchni kresowej jest kulebiak drożdżowy z nadzieniem z kapusty, gotowanego ryżu, ryb i jajek.

W bogatej ofercie kuchni kresowej figurują także cepeliny. Są to gotowane w wodzie pyzy ziemniaczane, które nadziewa się wieprzowiną doprawioną do smaku majerankiem. Cepeliny serwowane są z gęstą kwaśną śmietaną i zasmażoną kiszoną kapustą. Dla innej części Kresów charakterystyczne są natomiast kołduny, czyli małe gotowane pierożki z ciasta pszennego z nadzieniem z surowego mięsa. Jest to danie pochodzące z kuchni litewskiej.

Bliny – szeroko znane i lubiane – placki zrobione z mleka, mąki pszennej, drożdży i roztopionego masła. Kiedy ciasto wyrośnie, smaży się je na patelni a następnie wedle gustu polewa gorącym sosem (myśliwskim, pieczarkowym lub zwyczajnie kwaśną śmietana). Na Kresach położonych w orbicie wpływów kuchni litewskiej jadano też bliny gryczane lub kołduny – litewskie pierogi.

Niemal legendarną sławą cieszy się chłodnik litewski, znany nie tylko na Podlasiu. Jest on doskonałym przykładem na to, jak od czasów Jagiellonów kuchnie polska i litewska przenikały się wzajemnie. Chłodnik, inaczej chołodziec litewski to podawana na zimno buraczkowa zupa ze świeżymi warzywami, ziołami, jajkiem i niekiedy szyjkami rakowymi.

Na Kresach w okresie świątecznym na stole nie mogło zabraknąć kutii – słodkiej potrawy przyrządzanej z pszenicy, miodu, maku i bakalii. Najlepiej popijać kisielem żurawinowym.