Wbrew pozorom pierogów nie wymyślono ani nad Wartą, ani nad Wisłą, ani nawet nad Bugiem. Ojczyzną pierogów są bowiem… Chiny, w których do dziś panuje zwyczaj witania Nowego Roku talerzem pierogów (Jiao ze). Do Europy, a konkretnie do Włoch, zostały przywiezione prawdopodobnie przez Marco Polo. Do Polski chiński pomysł (głównie gotowania, rzadziej pieczenia lub smażenia kawałków ciasta makaronowego napełnionego różnymi farszami) dotarł w XIII wieku dzięki biskupowi Jackowi Odrowążowi, który zachwycił się ich smakiem podczas pobytu w Kijowie.
Dzieje pieroga
Afekt Jacka Odrowąża do pierogów z czasem przeniósł się na ludzi wszystkich stanów. Ponieważ było to danie z prostych i tanich składników, pierogi podbiły serca i wieśniaków, i mieszczan, i szlachty. Według słownika Aleksandra Brücknera to jedyna u nas pozostałość z prasłowiańskiego słowa pir, oznaczającego biesiadę lub rodzaj ciasta obrzędowego. Bo też niegdyś pierogi pieczone były tylko z okazji świąt.
Każde święto miało swój różniący się nie tylko kształtem, ale i farszem pieróg. Na weselach w dawnej Rzeczpospolitej podawano np. „kurniki”, czyli pierogi weselne dużych rozmiarów o urozmaiconych nadzieniu; na imieniny przyrządzano słodkie pierożki zwane „soczniami”; z okazji Nowego Roku robiono kołatki, a w życiu powszednim jadano hreczuszki albo sanieszki.
Prawdziwym sekretem pieroga jest jego farsz. W dawnej Polsce przeważały nadzienia z mielonego i smażonego razem z cebulą mięsa. Podobnie jak dziś popularny był też farsz z kiszoną kapustą i grzybami, z twarogiem, ziemniakami, a nawet z nadzieniem rybnym, jak robią to na Kaszubach. Natomiast wiosną i latem do pierogów Polacy używali (i na szczęście nadal używają) sezonowych owoców, takich jak truskawki, maliny czy jagody.
Ruskie Pierogi
Jednymi z najbardziej charakterystycznych dla Polski pierogów są … „ruskie”. Te znane też na Ukrainie pierogi prawdopodobnie pochodzą z Rusi Czerwonej. Farsz przygotowywano z ziemniaków, które obrane i ugotowane w osolonej wodzie dokładnie rozbijano tłuczkiem i mieszano z białym serem. Do tak przygotowanej masy dodawano przyrumienioną na masełku lub słoninie cebulę. Ciasto pierogowe sporządzano z przesianej mąki, jaja i wody. Dobrze wyrobione ciasto, rozwałkowuje się i wykrawa się szklanką krążki, nakłada się farsz i dokładnie zlepia brzegi. Pierogi wrzuca się na osoloną, wrzącą wodę i gotuje ok. 5 minut.
